ORHAN BEY



ORHAN BEY(1281 S├Â─č├╝t – 1359 Bursa) Osmanl─▒ padi┼čah─▒. Babas─▒ Osman Beyin ├Âl├╝m├╝nden sonra, 1326 y─▒l─▒nda Osmanl─▒ Beyli─či’nin ba┼č─▒na ge├žen Orhan Bey, Rumeli ve Anadolu’da giri┼čti─či fetihlerle beyli─čin s─▒n─▒rlar─▒n─▒ geni┼čletti. Osmanl─▒ Devleti’nin ilk kurumlar─▒n─▒ olu┼čturdu.

Osmanl─▒ Devleti’nin ikinci padi┼čah─▒ olan Orhan Beyin gen├žlik ve ├žocuklu─čuna ili┼čkin fazla bilgi bulunmamaktad─▒r. 1298 y─▒l─▒nda Bilecik ve Yarhisar fetihlerine kat─▒lan Orhan Bey, Yarhisar tekfurunun k─▒z─▒ Holifira ile evlendi. Orhan Beyle evlendikten sonra M├╝sl├╝man olan Holifira’n─▒n ad─▒ Nil├╝fer Hatun olarak de─či┼čtirildi.

─░yi huylu, merhametli, halk─▒n─▒ seven ve daima ordusunun ba┼č─▒nda olan Orhan Beyin en b├╝y├╝k ba┼čar─▒s─▒ Bursa’n─▒n al─▒nmas─▒yd─▒. 1326 y─▒l─▒nda Orhaneli kazas─▒n─▒ ele ge├žirerek, Bursa ├Ânlerine gelen Orhan Bey ┼čehri ku┼čatt─▒. ┼×ehir cidd├« bir ├žarp─▒┼čma ya┼čanmadan teslim al─▒nd─▒. Beyli─čin ba┼čkenti Bilecik’ten Bursa’ya al─▒nd─▒. Al├óeddin Ali Beyi, kendine vezir olarak atayan Orhan Beyin, Ak├žakoca, Karam├╝rsel, Abdurrahman Gazi gibi ├Ânc├╝ komutanlar─▒ysa Kand─▒ra, Aydos ve Semendire kalelerini ald─▒lar. Osmanl─▒ Beyli─či’nin s─▒n─▒rlar─▒ bu d├Ânemde Karadeniz ve ─░stanbul Bo─čazlar─▒na kadar geni┼čledi.

Osmanl─▒ ilerleyi┼činden rahats─▒z olan Bizans ─░mparatoru III. Andronikos, hem i┼čgal alt─▒nda bulunan ─░znik’i kurtarmak hem de fethedilen Bizans kalelerini geri almak i├žin bir ordu haz─▒rlayarak, Orhan Beyin ordular─▒n─▒n ├╝zerine y├╝r├╝d├╝. ─░ki ordu 1329 y─▒l─▒nda Palekanon’da (Maltepe) kar┼č─▒la┼čt─▒. Yap─▒lan Palekanon Sava┼č─▒’nda Orhan Bey, Bizans ordusunu bozguna u─čratt─▒. Kazan─▒lan bu ├Ânemli zaferden sonra Orhan Bey, ─░znik ku┼čatmas─▒na devam etti. Bizans ─░mparatorlu─ču’ndan ├╝midini kesen ─░znik kumandan─▒ baz─▒ ko┼čullarla teslim olaca─č─▒n─▒ bildirdi. Orhan Gazi, ileri s├╝r├╝len ko┼čullara uyulaca─č─▒na ve halka iyi davran─▒laca─č─▒na dair s├Âz verdi. B├Âylece Hristiyanl─▒─č─▒n en ├Ânemli kentlerinden biri olan ─░znik, 1330 y─▒l─▒nda T├╝rk egemenli─čine girdi ve bir s├╝re ba┼čkent oldu.

Ku┼čatma ve fetihlere devam eden Orhan Bey, 1331′de Tarakl─▒, G├Âyn├╝k ve Mudurnu’yu, 1333′te Gemlik’i Osmanl─▒ topraklar─▒na katt─▒. Orhan Bey, 1337′de ├Ânemli bir ticaret merkezi olan ─░zmit ve ├ževresini (Koyunhisar, Hereke, Yalova, Armutlu) fethetti ve buran─▒n y├Ânetemini o─člu S├╝leyman Pa┼čaya verdi.

1342 y─▒l─▒nda Bal─▒kesir yak─▒nlar─▒ndaki Rumlara ait Kirmasti (Mustafakemalpa┼ča), Mihali├ž (Karacabey) ve Ulubat kaleleri fethedilince, Karesio─čullar─▒ Beyli─či ile s─▒n─▒r kom┼čusu olundu. Orhan Gazi, Karesio─čullar─▒ beyli─čindeki taht kavgalar─▒ndan yararlanarak 1345 y─▒l─▒nda bu beyli─čin topraklar─▒n─▒ ele ge├žirdi. Karesi Beylerinden Hac─▒ ─░lbey ile Evrenos Gazi, Osmanl─▒ hizmetine girdi. Ayr─▒ca Karesi Beyli─či’nin donanmas─▒ da Osmanl─▒ Devleti’ne kat─▒ld─▒. 1352 y─▒l─▒nda Marmara adalar─▒, ├ťsk├╝dar ve Kad─▒k├Ây fethedildi. 1354 y─▒l─▒nda da Gerede Beyli─či ele ge├žirildi ve Ankara ilk kez fethedildi.

Orhan Gazi, devlet te┼čkil├ót─▒ i├žinde ├╝├ž ├Ânemli nokta ├╝zerinde durmu┼č; para, ordu ve k─▒yafet ile ilgili pek ├žok d├╝zenleme yapt─▒rm─▒┼čt─▒r. Fethetti─či yerlere adl├« ve idar├« i┼čler i├žin kad─▒lar, asker├« i┼čler i├žin suba┼č─▒lar tayin eden Orhan Gazi, ilk Osmanl─▒ yasalar─▒n─▒ haz─▒rlatm─▒┼čt─▒r. Ele ge├žirilen yerlerin imar─▒yla da ilgilenen Orhan Gazi, bu yerlerde camiler, hamamlar, imaretler ve bilim ├žal─▒┼čmalar─▒ i├žin Bursa’da bir medrese yapt─▒rm─▒┼čt─▒r.



Arkada■řna Yolla
Yazřcř Dostu Sayfa