KANUN



T├╝rkiye ve Orta Do─ču ├╝lkelerinin yan─▒ s─▒ra, Yunanistan’da da kullan─▒lan telli bir ├žalg─▒. Kanunun baz─▒ kaynaklara g├Âre b├╝y├╝k T├╝rk bilginlerinden Far├ób├« taraf─▒ndan icat edildi─či s├Âylenir, ayn─▒ kaynaklar Far├ób├«’nin Kanun ├╝zerinde ├že┼čitli de─či┼čiklikler yapt─▒─č─▒n─▒ da ├Âne s├╝rer. Ancak, antik ├ža─čda M─▒s─▒r ve S├╝merliler taraf─▒ndan kullan─▒ld─▒─č─▒n─▒ g├Âsteren baz─▒ tarih├« belgelerden ba┼čka, eski bir Arap s├Âylencesine g├Âre de, ─░bn-i Hallegan’─▒n icat etti─či s├Âylenir.

Kanunun e─čik kenar─▒ uzun bir yamuk bi├žimindedir, bu ┼čekilde yap─▒lmas─▒n─▒n amac─▒, tellerinin boyunun ayarlanmas─▒ndand─▒r. Akort yapmaya yarayan burgular─▒n kondu─ču bu sol tarafa daha sonra mandallar eklenmi┼čtir. Bi├žim olarak kal─▒nl─▒─č─▒ az olan tahta bir kutuya benzer. Teller g├Â─č├╝s ├╝zerine birbirine paralel olarak ├╝├žer ├╝├žer gerilmi┼čtir. Kanunun boyu 95-100 cm, eni 38-40 cm ve kal─▒nl─▒─č─▒ 4-6 cm aras─▒nda de─či┼čen, sa─č taraf─▒ iki dik a├ž─▒l─▒ bir yamuk ┼čeklindedir. Genellikle yap─▒m─▒nda k├Âknar ya da l├ódin, ├ž─▒nar, ─▒hlamur, g├╝rgen ve kay─▒n kullan─▒l─▒r. Sa─č taraftaysa, teller e┼čik denilen bir k├Âpr├╝ ├╝zerinden ge├žer ve bu k├Âpr├╝n├╝n alt─▒nda rezonans─▒ sa─člayan deri bulunur, bu derilerde o─člak ya da bal─▒k derisi kullan─▒l─▒r. Tellerin geriliminden dolay─▒, deri ├╝st├╝nde olu┼čan y├╝k, yakla┼č─▒k 1 ton kadard─▒r. Yakla┼č─▒k 3,5 oktavl─▒k ses alan─▒ ve ├že┼čitli ├žalg─▒lar aras─▒nda kendine ├Âzg├╝ g├Âsteri┼čli ve ahenkli sesiyle yer eden, her t├╝rl├╝ duyguyu zengin bir ┼čekilde ifade etmeye uygun kanun, b├╝t├╝n parmaklar kullan─▒larak, arp, gitar tekni─čine yak─▒n bir teknikle ├žal─▒n─▒r.



Arkada■řna Yolla
Yazřcř Dostu Sayfa