MURAT IV



MURAT IVOn yedinci Osmanl─▒ Padi┼čah─▒. Babas─▒ I. Ahmet, annesi K├Âsem Sultan olan IV. Murat, tahta ├ž─▒kar─▒ld─▒─č─▒nda hen├╝z 11 ya┼č─▒nda oldu─ču i├žin devlet, yakla┼č─▒k 10 y─▒l K├Âsem Sultan─▒n y├Ânetiminde kald─▒. Bu d├Ânemde devlet y├Ânetiminde daha ├žok, s─▒kl─▒kla ayaklanan yeni├žeriler ve sipahiler etkili oldu. R├╝┼čvet ve yolsuzluk artt─▒, toplumun t├╝m kesimlerinde huzursuzluk h├╝k├╝m s├╝rd├╝. ─░ran ┼čah─▒, Osmanl─▒ Devleti’nin i├žinde bulundu─ču bu zay─▒f durumdan yararlanarak Ba─čdat’─▒ ald─▒.

├ľte yandan yeni├žeriler de y├Ânetime bask─▒ yaparak sadrazaml─▒─ča getirmeyi ba┼čard─▒klar─▒ Recep Pa┼čay─▒ diledikleri gibi kullan─▒yorlar; b├Âylece devletin en ├Ânemli organ─▒, yolsuzluklar─▒n kayna─č─▒ oluyordu. IV. Murat, 20 ya┼č─▒na kadar bir yandan annesinin ├že┼čitli entrikalar─▒na bir yandan da anar┼či ortam─▒n─▒n yaratt─▒─č─▒ bu huzursuz ortama boyun e─čdi; ancak daha sonra denetimi t├╝m├╝yle ele ge├žirdi. Sarayda sipahiler ve ulemayla birlikte ortak bir toplant─▒ d├╝zenleyerek zorbal─▒kla m├╝cadele i├žin kesin kararlar ald─▒. B├Âylece yolsuzluklar─▒n eleba┼č─▒lar─▒n─▒ teker teker ortadan kald─▒rd─▒. ─░stanbul’u kontrol alt─▒nda tutacak birtak─▒m kararlar ald─▒. T├╝t├╝n├╝ ve alkol├╝ yasaklad─▒, kahvehaneleri ve meyhaneleri kapatt─▒, yasalar─▒ ├ži─čneyenleri idam ettirdi. K─▒sacas─▒, bu kararlar─▒n uygulanmas─▒nda b├╝y├╝k ┼čiddet kulland─▒.

IV. Murat, ba┼čkentteki bu hareketlerinin yan─▒ s─▒ra Lehistan’la bir bar─▒┼č antla┼čmas─▒ ger├žekle┼čtirdi ve 1639 y─▒l─▒nda ─░ranl─▒larla Kasr-─▒ ┼×irin Antla┼čmas─▒’n─▒ imzalad─▒. Bu antla┼čmada belirlenen Osmanl─▒-─░ran s─▒n─▒r─▒, k├╝├ž├╝k de─či┼čikliklerle g├╝n├╝m├╝ze kadar korunmu┼čtur.

Gen├ž ya┼čta ├že┼čitli hastal─▒klara yakalanan IV. Murat, hen├╝z 28 ya┼č─▒ndayken hayat─▒n─▒ kaybetti. ─░mparatorlukta d├╝zeni sa─člamay─▒ ve devlet gelirlerini art─▒rmay─▒ ba┼čard─▒ysa da ├Âl├╝m├╝nden sonra ayn─▒ zay─▒fl─▒klar yeniden ba┼č g├Âsterdi. Uzun boylu, geni┼č omuzlu ve g├╝c├╝ne g├╝venen bir insan olan, sava┼č oyunlar─▒nda da b├╝y├╝k ustal─▒klar g├Âsteren IV. Murat, bilim, sanat ve edebiyat─▒n geli┼čmesine ├Ânem vermi┼č, d├Ânemin bir├žok ┼čairini korumu┼č, kendisi de zaman zaman ┼čiirler yazm─▒┼čt─▒r. IV. Murat, babas─▒n─▒n Sultanahmet’teki t├╝rbesinde g├Âm├╝l├╝d├╝r.



Arkada■řna Yolla
Yazřcř Dostu Sayfa