KADI BURHANETTİN



(1345 Kayseri – 1398 Sivas) Türk şair ve devlet adamı. Asıl adı Ahmet’tir. 1345 yılında Kayseri’de doğdu. Babası Kayseri kadısı Şemsettin Mehmet’tir. Beş yaşında öğrenimine başladı. Babasından ders aldı. Kısa süre içinde Arapça ve Farsça öğrendi. 14 yaşındayken babasıyla birlikte Mısır’a gitti. Orada tefsir, hadis, fıkıh, usul, feraiz, heyet ve tıp öğrenimi gördü. Halep’te bilimsel araştırmalarda bulundu. 1365 yılında Kayseri’ye geri döndü ve babasının görevine atandı. Eretnaoğullarından Gıyaseddin Mehmet Beyin damadı oldu. Kadılığı sırasında halkın sevgi ve saygısını kazandı. Kendisinin de içinde yer aldığı gizli bir anlaşmayla Gıyaseddin Mehmet Bey öldürüldü, yerine oğlu Aleaddin Ali Bey geçti. Kadı Burhanettin de vezirliğe getirildi. 1380 yılında Ali Bey de vebadan öldü. Bir yıl boyunca atabeyliği yaptı. Bu sırada Amasya emiri Hacı Şadgeldi’yle savaştı ve 1381 yılında Sivas’ta hükümdarlığını ilân ederek, Kadı Burhaneddin Devleti’ni kurdu.

Timur tehlikesi nedeniyle Mısır Memlûkleriyle yakınlık kurması nedeniyle Osmanlılarla arası bozuldu. Karayülük Osman Beye karşı yaptığı savaşta yenik düşen Burhanettin esir alınarak 1398 yılında öldürüldü.

Azerî ve Anadolu lehçelerinde şiirler yazmış ve bu şiirlerde aruzun değişik kalıplarını kullanmıştır.

Gazel ve tuyuglarıyla tanındı. Gazellerinden tasavvufa yakın olduğu anlaşıldı. “Divan” adlı yapıtı Türk Dil Kurumu tarafından ülkemizde yayımlandı.



Arkadana Yolla
Yazc Dostu Sayfa