CAMUS, ALBERT



ALBERT CAMUS(1913 Mondovi, Cezayir – 1960 Sens, Fransa) Frans─▒z yazar─▒. Bir i┼č├ži ailesinin ├žocu─ču olarak Cezayir’de do─čdu. Bir yandan felsefe ├Â─črenimi yapt─▒; bir yandan da bir tiyatro grubunda ├žal─▒┼čt─▒. ├çok gen├ž ya┼čta vereme yakaland─▒. 46 ya┼č─▒nda bir trafik kazas─▒nda ├Âld├╝.

Kom├╝nist Partisi ├╝yesi olarak ├Ânce Cezayir’de, daha sonra Fransa’da gazetecilik yapt─▒. Frans─▒z yer alt─▒ ├Ârg├╝t├╝nde Sartre ile tan─▒┼čarak dost oldu. Dostluklar─▒ siyas├« nedenlerle 1952′de son buldu. Combat adl─▒ g├╝nl├╝k gazeteyi y├Âneten Camus, ya┼čam─▒ boyunca oyun yazar─▒ ve y├Ânetmen olarak tiyatrodan kopmad─▒. 1957 y─▒l─▒nda Nobel Edebiyat ├ľd├╝l├╝’n├╝ ald─▒.

─░lk roman─▒ Yabanc─▒, Frans─▒z anlat─▒m gelene─čini ├ža─čda┼č Amerikan roman tekni─čiyle birle┼čtirdi. Veba adl─▒ romanda, mutlaka yenilgiye u─črat─▒lmas─▒ gereken veba mikrobunu, 1942-1944 y─▒llar─▒ aras─▒ndaki Fransa’da, mutlaka yenilgiye u─črat─▒lmas─▒ gereken i┼čgal kuvvetlerine benzetti.

Ba┼čkald─▒ran ─░nsan, Camus’un kaleme ald─▒─č─▒ felsef├« denemedir. D├╝┼č├╝┼č adl─▒ ├Âyk├╝s├╝n├╝n kahraman─▒ Clamence, Amsterdam’daki bir i├žki evinde kendisini hi├ž ses ├ž─▒kartmadan dinleyenlere ya┼čam─▒n─▒ anlat─▒r.

Nobel Edebiyat ├ľd├╝l├╝ kendisine, ger├že─či g├Ârmesini bilen bir ciddiyetle ├ža─č─▒m─▒z insan─▒n─▒n vicdan─▒na ili┼čkin sorunlar─▒ ayd─▒nlatt─▒─č─▒ gerek├žesiyle verilmi┼čtir.

Bir d├╝┼č├╝n├╝r olarak tutumu olumsuz oldu ve t├╝m de─čerleri yads─▒d─▒. Bir eylem adam─▒ olaraksa adalet, d├╝zen ve t├╝m insanlar─▒n daha iyi bir ya┼čama kavu┼čmalar─▒ i├žin ├žal─▒┼čt─▒. Her ┼čeyi y─▒kma iste─čini, her ┼čeyin yeni ba┼čtan ve daha iyi yap─▒lmas─▒ iste─čine dayad─▒. Ya┼čam─▒ boyunca insano─člunun ├Âzg├╝rl├╝─č├╝n├╝ k─▒s─▒tlayan g├╝├žlere kar┼č─▒ ├ž─▒kt─▒.

Camus, d├╝┼č├╝nce ve sanat ya┼čam─▒nda temel olarak “abs├╝rd” kavram─▒n─▒ kulland─▒. “Abs├╝rd” s├Âzc├╝─č├╝, Onun g├Âz├╝nde d├╝nyay─▒ ve insan─▒n d├╝nyadaki varolu┼čunu anlamak i├žin bir anahtard─▒. Camus’ye g├Âre abs├╝rd, insan─▒ y─▒kmaz, ama meydan okumak suretiyle g├╝c├╝n├╝ ortaya koymaya ├ža─č─▒r─▒r ve onu anlams─▒za kar┼č─▒ koyarak y├╝celi─če eri┼čtirir. Ona g├Âre modern ├ža─č─▒n insan─▒ sava┼čan, ac─▒ ├žeken ve sonunda anlams─▒z bir ├Âl├╝mle ├Âlen ads─▒z bir varl─▒kt─▒.

Ba┼čl─▒ca yap─▒tlar─▒ ┼čunlard─▒r:
Roman ve ├Âyk├╝leri; Yabanc─▒ (1942), Veba (1947), D├╝┼č├╝┼č (1956), S├╝rg├╝n ve Krall─▒k (1957), Mutlu ├ľl├╝m (1971); oyunlar─▒; Anla┼čmazl─▒k (1944), Calligula (1944), Ku┼čatma (1948), Adiller (1950), Esrikler (1959); deneme ve g├╝nceleri; I┼č─▒k ve G├Âlge (1937), I┼č─▒─č─▒n D├╝─č├╝n├╝ (1938), Sisphos Efsanesi (1942), Bir Alman Dosta Mektuplar (1950), Ba┼čkald─▒ran ─░nsan, Yaz (1954), ─░sve├ž S├Âylevleri (1958), G├╝nce (1935).



Arkada■řna Yolla
Yazřcř Dostu Sayfa